Je staat in de supermarkt, je wilt een cocktail maken, en dan staar je naar die zakken ijs. Grote blokken, kleine blokjes, die ronde dingen... Wat is nu het beste? En vooral: wat kost het? Je wilt je prachtige Bartesian of je nieuwe cocktailset niet verpesten met smakeloos ijs uit een vriezer die naar vis ruikt. Ijs is het meest onderschatte ingrediënt in je cocktail. Het bepaalt voor 80% de textuur en temperatuur van je drank. Dus laten we het hebben over geld, kwaliteit en hoe je zonder een tweede hypotheek je cocktailgame naar een hoger niveau tilt. Dit is jouw gids voor cocktail ijs, zonder poespas.
Allereerst, de harde cijfers. Ijs is over het algemeen goedkoop, maar de kwaliteit schommelt enorm. Je betaalt voor zuiverheid, vorm en snelheid. We gaan uit van een gemiddelde cocktailavond waar je ongeveer 1 tot 2 kilo ijs nodig hebt. Hieronder een overzicht van de kosten per type, van budget tot de professionele keuze voor je thuisbar.
De allergoedkoopste optie is natuurlijk je eigen vriezer. Als je een machine hebt, betaal je alleen stroom. Een zak ijs uit de supermarkt kost zo'n €1,50 voor 2 kilo. Dat is de budget-bodem. Wil je serieus aan de slag met mixologie thuis, dan kijk je naar beter materiaal. We verdelen het in drie tiers: Budget (supermarkt/vriezer), Midden (ijsmachines vanaf €100), en Premium (commerciële kwaliteit of speciaal ijs).
Een ijsblokjesmachine van €100 klinkt goedkoop, maar wat kost het om hem 3 jaar lang te gebruiken? Laten we even rekenen. Stel, je maakt 2 cocktails per week, dat is ongeveer 1 kg ijs. Je koopt een simpele machine voor €100. Die gaat ongeveer 3 jaar mee voordat de compressor het begeeft (bij deze prijsklasse).
Stroomverbruik van een budget ijsmachine is ongeveer 150 watt. Als hij 20 minuten draait per keer, verbruik je 0,05 kWh per keer. Bij 100 keer per jaar is dat 5 kWh. Zeg €1,50 aan stroom per jaar. Waterverbruik is nihil, want je gebruikt kraanwater. De echte kosten zitten in de aanschaf en slijtage. Als je €100 investeert en hem 3 jaar intensief gebruikt, kost je dat €33 per jaar. Gerekend over 3 jaar en 150 cocktails (ongeveer 50 kg ijs), kost je ijs je ongeveer €0,66 per cocktail aan afschrijving en stroom.
Vergelijk dat met de Premium optie. Een professionele ijsmachine van €700 die 10 jaar meegaat. Die verbruikt efficiënter, maar kost meer in aanschaf. De jaarlijkse afschrijving is €70. Als je veel entertaint, is dit de moeite waard. Je bespaart op de lange termijn omdat je nooit meer zakken ijs hoeft te kopen en je ijs van superieure kwaliteit is. De totale kosten per kilo zak-ijs (supermarkt) zijn op lange termijn vaak hoger dan een eigen machine, simpelweg omdat je continu moet bijvullen.
Laten we de goedkoopste optie (supermarktijs) naast de duurste (commercieel helder ijs) leggen. Een zak van €1,50 bevat 2 kg ijsblokjes. Naast deze basiskeuze vind je in onze supermarkt cocktail ingrediënten tips gids meer advies over kwaliteit. Deze blokjes zijn vaak gemaakt van bevroren water dat in contact is geweest met andere etenswaren in de vriezer van de fabriek. Ze hebben een vreemde bijsmaak. Ze zijn klein, waardoor je cocktail te snel afkoelt en te veel water wordt. Je betaalt weinig, maar je cocktail smaakt minder.
De dure optie, bijvoorbeeld ijs van een lokale ijsleverancier of een high-end machine, produceert 'Clear Ice'. Dit ijs is kristalhelder omdat alle lucht en mineralen eruit zijn gefilterd. Dit ijs smelt veel langzamer. Je hebt dus minder ijs nodig om je drank koud te houden. Je cocktail blijft langer op smaak. Voor een Old Fashioned of Whisky Sour is dit een wereld van verschil. Je betaalt €4,- tot €8,- per kilo voor dit topijs, maar je gebruikt minder en je drank smaakt zuiverder.
De afweging is simpel: voor de beginner volstaat een ijsmachine van €100 volledig. Je maakt een enorme stap voorwaarts ten opzichte van supermarktijs. De smaak is neutraal (mits je de machine goed schoonhoudt) en je hebt altijd vers ijs. De duurste optie is voor de purist die geen compromissen sluit en zijn thuisbar als een echte pro wil runnen. Voor 95% van de thuismixologen is de middenmoot de beste investering.
Wil je geld besparen maar wel topkwaliteit? Er zijn een paar slimme hacks die professionals gebruiken. Je hoeft niet meteen een fortuin uit te geven. Het draait allemaal om slimme technieken en weten wat je koopt. Hier zijn een paar concrete tips om je kosten laag te houden en je kwaliteit hoog.
Het hangt echt af van hoe vaak je mixt en wat je budget is. Bekijk ook de kosten per drankje met een cocktailmachine. Voor de af en toe cocktail drinker is een zak ijs van €1,50 prima, maar probeer de grootste blokken te vinden die je kunt krijgen. Voor de wekelijkse mixoloog is een ijsmachine van €100 - €150 de beste aankoop die je kunt doen. Het bespaart je tijd, gedoe en geeft een betere cocktail.
Als je serieus bent over je thuisbar en je cocktails wilt verheffen tot bar-niveau, ga dan voor de DIY-heldere-ijs-methode of investeer in een compacte machine van een betrouwbaar merk. Vergeet niet dat ijs de long is van de cocktail. Zonder goed ijs ademt je drank niet. Kies verstandig, begin met een eenvoudig recept met 3 ingrediënten en geniet vooral van het resultaat in je glas. Proost!